2021 yılında ABD'nin çekilmesinin ardından yönetimi ele geçiren Taliban, 2026 yılına gelindiğinde ülkeyi yüzyıllar öncesine götürecek radikal bir hukuk reformuna imza attı. Yeni ceza usulleri; dini kimlik, mezhep ve cinsiyet ayrımcılığını yasal bir zemine oturturken, metinlerde geçen ifadeler dünyada şok etkisi yarattı.

EFENDİ-KÖLE DÖNEMİ GERİ GELDİ
Yeni yasaların en çarpıcı ve tepki çeken maddesi 'kölelik' üzerine oldu. Ceza hukuku metinlerinde açıkça 'Efendi' ve 'Köle' tanımları yer aldı. Yasaya göre köle statüsündeki bir bireyin cezalandırılma yetkisi, devlet mahkemelerinden alınarak doğrudan 'efendisine' bırakıldı. Bu durum, köleliğin devlet eliyle meşrulaştırılması olarak yorumlandı.
SUÇ AYNI, CEZA FARKLI: TOPLUM 4 SINIFA AYRILDI
Taliban'ın yeni adalet anlayışı, 'yasa önünde eşitlik' ilkesini tamamen ortadan kaldırdı. Toplum resmen dört farklı kasta bölündü:
- Din Alimleri
- Seçkinler
- Orta Sınıf
- Alt Sınıf
Bu sisteme göre aynı suçu işleyen kişiler, sınıflarına göre farklı muamele görecek. Örneğin; bir suçu 'Din Alimi' işlerse cezası sadece sözlü uyarı olacak. 'Seçkinler' mahkemeye çağrılıp uyarılmakla yetinilecek. 'Orta Sınıf' için hapis cezası öngörülürken, faturanın en ağırı 'Alt Sınıf'a kesilecek. Alt sınıftaki vatandaşlar hapis cezasının yanı sıra fiziksel şiddet içeren bedensel cezalara da çarptırılacak.
MUHALİF OLMANIN CEZASI: ÖLÜM
Yeni kanunlar, Taliban yönetimine karşı gelenlere veya eleştirenlere yaşam hakkı tanımıyor. 'İsyancı' olarak tanımlanan muhalifler, kamu düzenine zarar verdikleri ve bu zararın ancak 'yok edilerek' giderilebileceği gerekçesiyle ölüm cezasına çarptırılacak. Ayrıca muhalifleri bilip de ihbar etmeyen vatandaşlar da hapis cezasıyla yargılanacak.
KADINLAR VE KIZ ÇOCUKLARI İÇİN KARANLIK TABLO
Yeni düzenleme ile birlikte kız çocuklarının eğitim alması yasal olarak tamamen yasaklandı. Kadınların toplumsal hayattaki yeri ise daha da daraltıldı. Akrabalık bağı olmayan bir kadın ve erkeğin aynı ortamda bulunması 'suç' sayıldı.
VATANDAŞA 'CEZALANDIRMA' YETKİSİ
Hukuk sistemindeki bir diğer tehlikeli madde ise 'vatandaşın vatandaşı cezalandırması' oldu. Bir kişinin 'günah' işlediğine şahit olan herhangi bir vatandaşın, o kişiyi şahsen cezalandırmasına yasal izin verildi. Ayrıca dans etmek ve dans edeni izlemek yasaklanırken, tanımı muğlak olan 'ahlaksızlık yerlerinin' yıkılması emredildi.
'KEMİK KIRILMAZSA ŞİDDET SERBEST'
Şiddet ve istismar konularında da kan donduran detaylar mevcut. Çocuğa yönelik şiddet ve istismar, belirli şartlarda cezasız bırakıldı. Bir babanın 10 yaşındaki oğlunu namaz kılmadığı için dövmesine izin verilirken, şiddetin sınırı 'derinin yırtılmaması ve kemiğin kırılmaması' olarak belirlendi. Bu sınır aşılmadığı sürece şiddet suç sayılmayacak.
Ayrıca Hanefi mezhebi devletin tek geçerli mezhebi kabul edilirken, mezhebini terk edenlerin 'kafir' sayılarak hapsedileceği belirtildi.
Next




